Relacja z międzynarodowego szkolenia w Bukareszcie, w ramach projektu Erasmus+ Media Literacy – The Key to Critical Thinking
Jak w dobie szumu informacyjnego oddzielić prawdę od fałszu? Jak wyposażyć dorosłych w tarczę chroniącą przed manipulacją na TikToku czy Instagramie? Odpowiedzi na te pytania szukaliśmy w dniach 8–13 grudnia 2025 roku w Bukareszcie podczas intensywnego programu szkoleniowego (WP3) w ramach projektu „Media Literacy – The Key to Critical Thinking” (ID: 2024-2-PL01-KA210-ADU-000291364).
Edukatorzy dla społeczeństwa: Cel i uczestnicy
W szkoleniu wzięła udział grupa 12 edukatorów osób dorosłych (25+) – po 4 przedstawicieli z Polski, Łotwy i Rumunii. Naszym celem było nie tylko podniesienie własnych kompetencji, ale przede wszystkim wypracowanie innowacyjnych narzędzi dla grupy docelowej projektu: młodych dorosłych w wieku 25–40 lat.
To właśnie ta grupa, będąc najbardziej aktywnymi użytkownikami platform takich jak Instagram, Facebook, X (Twitter) oraz TikTok, jest codziennie narażona na wyrafinowane techniki dezinformacyjne. Naszym zadaniem było stworzenie metod, które pomogą im skutecznie odróżnić autentyczne treści od tych zmanipulowanych.
Mentoring
Szkolenie poprowadziła Andra Zoica, ekspertka i trenerka z rumuńskiego stowarzyszenia Asociatia Se Poate. Pod jej czujnym okiem przeszliśmy drogę od głębokiej analizy teoretycznej po zaawansowane warsztaty kreatywne. Dzięki jej wiedzy uczestnicy zgłębili nie tylko techniczne aspekty weryfikacji informacji, ale także psychologiczne podłoże ich odbioru.
Fundamenty: Zrozumieć Ekosystem Informacji
W edukacji dorosłych kluczowe jest precyzyjne nazewnictwo. Dzięki sesjom prowadzonym przez Andrę Zoicę, uczestnicy nauczyli się rozróżniać trzy filary zaburzeń informacyjnych, które są fundamentem naszej dalszej pracy z młodymi dorosłymi:
- Misinformation: Błędna informacja rozpowszechniana bez złych intencji (częsty błąd w mediach społecznościowych).
- Disinformation: Celowe i zaplanowane wprowadzanie w błąd w celu osiągnięcia korzyści.
- Malinformation: Prawdziwa informacja użyta w złośliwym celu, by wyrządzić komuś szkodę.
Psychologia: Mózg w pułapce algorytmu
Jako edukatorzy wiemy, że młodzi dorośli często wpadają w tzw. „bańki informacyjne”. Kluczowym punktem szkolenia były warsztaty dotyczące błędów poznawczych (cognitive biases). Zrozumienie, jak nasz mózg idzie na skróty podczas przeglądania feedu na TikToku, jest niezbędne, by móc skutecznie uczyć krytycznego myślenia.
Rezultaty Projektu
Zgodnie z zasadą andragogiki „learning by doing”, uczestnicy pod kierunkiem trenerki stworzyli konkretne materiały edukacyjne:
- Seria 5 rolek wideo: Dynamiczne materiały edukacyjne wyjaśniające pojęcia takie jak deepfakes, bias, mis/mal/disinformation
- Projekty gazet: Międzynarodowe wydawnictwa zawierające wiadomości z Polski, Łotwy i Rumunii, służące do analizy porównawczej mediów.
- Materiały szkoleniowe: Zestaw prezentacji i scenariuszy zajęć dotyczących framingu (kadrowania informacji) oraz wykrywania fake news.
Dziękujemy Asociatia Se Poate za profesjonalną organizację i gościnność. Wracamy do naszych lokalnych społeczności wyposażeni w wiedzę, narzędzia i energię do budowania społeczeństwa odpornego na dezinformację.
Konsorcjum:
Koordynator projektu: Rajs Enterprise Katarzyna Rajs
Partnerzy: Latvijas jauniešu attīstības centrs (Łotwa), Se Poate (Rumunia)
Sfinansowane ze środków UE. Wyrażone poglądy i opinie są jedynie opiniami autora lub autorów i niekoniecznie odzwierciedlają poglądy i opinie Unii Europejskiej lub Europejskiej Agencji Wykonawczej ds. Edukacji i Kultury (EACEA). Unia Europejska ani EACEA nie ponoszą za nie odpowiedzialności.
#RajsEnterprise #ErasmusPlus #MediaLiteracy #CriticalThinking #Bucharest #EdukacjaDorosłych #FakeNews #DigitalSkills
